• Επέμβάσεις φακοθρυψίας με μηχανήματα τελευταίας τεχνολογίας (Centurion, Stellaris, Infinity)
  • Femto second laser cataract surgery LenSx
  • Premium ενδοφακοί (τορικοί, τριπλοεστιακοί, πολυεστιακοί, προσαρμοστικοί),
  • Επιπρόσθετοι ενδοφακοί
  • Ειδικοί φακοί για ωχροπάθεια
  • Αλλαγή ενδοφακού, ιριδική στήριξη ενδοφακών
  • Διόρθωση αφακίας, ανιριδίας
  • Ιριδοπλαστική
  • Nd:YAG laser καψουλοτομή

Ο ΟΦΘΑΛΜΟΣ διαθέτει τα πλέον προηγμένα διαγνωστικά και επεμβατικά μηχανήματα, αλλά και εξειδικευμένα συστήματα που αφορούν στις συνδυασμένες επεμβάσεις καταρράκτη και ενδοφακών με διαθλαστικές επεμβάσεις, επεμβάσεις γλαυκώματος, μεταμόσχευση κερατοειδούς κ.ά.

Ο εξοπλισμός αυτός αλλά και η εξειδίκευση και η εμπειρία μας παρέχουν τη δυνατότητα ιδιαίτερων διορθώσεων που αφορούν στον φακό του οφθαλμού, ανάλογα με την περίπτωση του κάθε ασθενούς, μειώνοντας το ποσοστό της εμφάνισης επιπλοκών, στο πιό ευγενές και πολύτιμο όργανο του ανθρώπου, τον οφθαλμό

Στον τομέα του καταρράκτη και των ενδοφθαλμίων φακών, ο καθηγητής Σ. Γεωργαράς θεωρείται από τους πρωτοπόρους και έχει εφεύρει και αναπτύξει δικές του διεθνώς αναγνωρισμένες τεχνικές .

Εφάρμοσε και δίδαξε στους συνεργάτες του ένα ολοκληρωμένο και τυποποιημένο σύστημα προσέγγισης και καταγραφής που αφορά στο πρόβλημα κάθε ασθενή μας και στην αντιμετώπισή του, με βάση την επιστημονική σοβαρότητα αλλά και ανθρωπιά.

Πού γίνεται η εγχείρηση του καταρράκτη;

Η επέμβαση καταρράκτη θεωρείται μια ήπια επέμβαση για τον ασθενή, γρήγορη και αποτελεσματική. Παρόλα αυτά για τον χειρουργό θεωρείται από τεχνικής άποψης, μία από τις πιο λεπτές και δύσκολες επεμβάσεις που γίνονται στο ανθρώπινο σώμα. Όπως θα καταλάβετε όταν διαβάσετε το τμήμα των επιπλοκών αυτού του φυλλαδίου, πρόκειται για μια εξαιρετικά σοβαρή επέμβαση στην οποία πρέπει:

1) Να είναι οργανωμένη μια χειρουργική ομάδα, με χειρουργό, συνεργάτες, νοσηλευτές με εμπειρία, συνέπεια και σύστημα.

2) Να ληφθούν ιδιαίτερες προφυλάξεις ώστε να εξαφανιστεί κατά το δυνατόν το ποσοστό μιας ενδεχόμενης μόλυνσης, με καλή οργάνωση των τμημάτων της αποστείρωσης και με τη χρήση εξοπλισμού μιας χρήσεως.

3) Να υπάρχει ιδιαίτερα προηγμένος εξοπλισμός μηχανημάτων και μικροχειρουργικών εργαλείων, ώστε να είναι δυνατή η αντιμετώπιση επιπεπλεγμένων δύσκολων περιστατικών.

4) Να υπάρχει συνεργασία και άλλων υποειδικοτήτων όπως οι χειρουργοί οφθαλμιάτροι οπισθίου ημιμορίου (για αποκόλληση, ωχρά κηλίδα, σοβαρούς τραυματισμούς), πλαστικοί χειρουργοί οφθαλμίατροι (βλεφαροπλαστικές, πτώση βλεφάρων), χειρουργοί οφθαλμίατροι κόγχου και δακρυϊκής συσκευής (ασκορινοστομίες, αποσυμπιέσεις κόγχων) καθώς και με άλλες ειδικότητες (όπως ιδιαίτερα έμπειρο αναισθησιολόγο κ.λπ.) και ειδικές μονάδες στην περίπτωση επιπλοκών από άλλα συστήματα του ασθενούς (καρδιά, πνεύμονες κ.λπ.), που προϋποθέτουν σύνδεση με οργανωμένο νοσοκομείο.

Η ομάδα μας συνεργάζεται με το οφθαλμολογικό τμήμα του νοσοκομείου ΥΓΕΙΑ, του οποίου ο καθηγητής Σπύρος Γεωργαράς είναι διευθυντής της οφθαλμολογικής κλινικής, με τη μονάδα ημερήσιας νοσηλείας O.D.S. του νοσοκομείου Metropolitan, του οποίου είναι επίτιμος διευθυντής, καθώς και με το νοσοκομείο Μητέρα.

Στις εγκαταστάσεις μας στη Γλυφάδα λειτουργεί υπερσύγχρονη χειρουργική μονάδα ημερησίας νοσηλείας, η Ο.Μ.Η.Ν (ΥΓΕΙΑ–ΟΦΘΑΛΜΟΣ). Είμαστε το οφθαλμολογικό κέντρο στο οποίο η χειρουργική μονάδα είναι για αποκλειστική χρήση των χειρουργών του κέντρου μας διασφαλίζοντας για τους ασθενείς μας την πλέον αξιόπιστη παροχή χειρουργικών και Laser επεμβάσεων.

Πως γίνεται η εγχείρηση του καταρράκτη;

Προεγχειρητικά γίνεται ειδική μελέτη για τον καταρράκτη που περιλαμβάνει υπερηχογράφημα και άλλες ειδικές εξετάσεις όπως οι τοπογραφίες, η καταγραφή των διαθλαστικών εκτροπών του κάθε οφθαλμού, η μελέτη της δομής του φακού και της ίριδας, αλλά και η μελέτη όλου του οφθαλμού και της οπτικής λειτουργίας του κάθε ατόμου, ώστε να σχεδιασθεί και να οργανωθεί η αναγκαία και μοναδική για κάθε ασθενή επέμβαση και επίσης να υπολογισθεί η δύναμη και ο τύπος του ειδικού ενδοφακού που θα χρησιμοποιηθεί, για την αποκατάσταση της όρασης του ασθενούς.

Η κυρίως επέμβαση είναι ολιγόλεπτης διάρκειας και γίνεται συνήθως με τοπική αναισθησία, με σταγόνες ή σπανίως με ένεση τοπικού αναισθητικού. Μπορεί να δοθεί, αν υπάρξει ανάγκη, ενδοφλεβίως από τον αναισθησιολόγο, κάποιο μυοχαλαρωτικό ή ηρεμιστικό φάρμακο. Η γενική αναισθησία εφαρμόζεται σπάνια στην επέμβαση καταρράκτη και μόνο αν συντρέχουν ειδικοί λόγοι (π.χ. σε παιδιά, σε άτομα ειδικών αναγκών) ή το επιλέξετε εσείς.

Σε όλες τις περιπτώσεις θα πρέπει να δηλώσετε στον χειρουργό σας και στον αναισθησιολόγο αν έχετε κάποια γνωστή αλλεργία σε φάρμακα ή άλλες ουσίες καθώς και τα φάρμακα που λαμβάνετε τόσο για τα μάτια σας όσο και για άλλες παθήσεις (καρδιολογικά, αντιρευματικά, αντιβιοτικά, ανοσοκατασταλτικά κ.λπ.). Θα πρέπει ακόμα να δηλώσετε ειδικές ασθένειες όπως ηπατίτιδα, φυματίωση, AIDS κ.ά. που χρειάζονται ειδικές διαδικασίες επέμβασης. Η σύγχρονη εγχείρηση του καταρράκτη ονομάζεται φακοθρυψία ή φακεκτομή ή φακόλυση.

 

Κατά την επέμβαση, μέσα από δύο μικρές παρακεντήσεις, υδροδιαχωρίζονται – γαλακτο-ποιούνται και αναρροφώνται τα θολά ή και τα λιθοποιημένα καταρρακτικά στοιχεία του φακού του ματιού, με τη βοήθεια της ενέργειας που θα χρησιμοποιηθεί και που μπορεί να είναι υπέρηχοι ή Laser ή Hydro-jet ή συνδυασμός τεχνικών, ανάλογα με τις πηγές ενέργειας του μικροκαθετήρα της φακοθρυψίας.

Μέσα στο άδειο πλέον μετά την φακοθρυψία, τοίχωμα-περίβλημα του πραγματικού φακού, το περιφάκιο, τοποθετείται ένας διαυγής σαν κρύσταλλο τεχνητός φακός, ο ενδοφακός. Με τον τρόπο αυτό επανακτάται ένας διαυγής φακός που το μεν περίβλημα με τα στηρίγματά του είναι του οργανισμού μας, η δε καρδιά του είναι τεχνητός πλαστικός φακός συμβατός με τους ιστούς του οργανισμού και αναλλοίωτος κατά κανόνα για πάντα.

Οι μικροχειρουργικές τομές στον κερατοειδή και οι τομές αφαίρεσης του πρόσθιου τοιχώματος του φακού μπορούν να γίνουν είτε μηχανικά είτε με Laser. Το Laser παρατείνει την εγχείρηση αντί του ενός λεπτού που χρειάζεται ο έμπειρος χειρουργός. Βέβαια αυτό το Laser βοηθά εξαιρετικά τον όποιο χειρουργό στο να πραγματοποιήσει με ακρίβεια τις θέσεις των χειρουργικών τομών του. Η φακοθρυψία, που αποτελεί την κύρια επέμβαση του φακού, γίνεται με τη χρήση ψυχρών υπερήχων.

Άλλη ενέργεια που μπορεί να χρησιμοποιηθεί για την γαλακτοποίηση του πυρήνα του φακού είναι οι θερμοί υπέρηχοι, το Laser και το υδροτζέτ.

Σε ορισμένες περιπτώσεις όπως σε υπερώριμους και σκληρούς καταρράκτες, η αφαίρεση του φακού μπορεί να γίνει και με άλλο τρόπο (εξωπεριφακική ή ενδοπεριφακική) και όχι με φακοθρυψία. Στην περίπτωση επέμβασης σε καθαρό κρυσταλλοειδή φακό για διαθλαστικούς λόγους (υψηλή μυωπία, υψηλή υπερμετρωπία, αστιγματισμός, πρεσβυωπία) η αφαίρεση του κρυσταλοειδούς φακού μπορεί να γίνει μόνο με πλύση–αναρρόφηση χωρίς τη χρήση ειδικής ενέργειας.

Μετά από την αφαίρεση των θολωμένων στοιχείων του φυσικού φακού, ένας τεχνητός φακός, ο ενδοφακός, εμφυτεύεται στο εσωτερικό του ματιού. Σε πολύ σπάνιες περιπτώσεις μπορεί να γίνει αλλαγή στον προγραμματισμένο τύπο του ενδοφακού ή να μην τοποθετηθεί ενδοφακός, ή να χρειαστεί να γίνουν πρόσθετες επεμβάσεις όπως ιριδοπλαστική, μηχανική διάνοιξη της κόρης, υαλειδεκτομή, συρραφές στον ενδοφακό κ.ά. και να χρησιμοποιηθούν πρόσθετα υλικά όπως δακτύλιος έντασης περιφακίου, υαλοειδοτόμος, ιριδοδιαστολείς, ειδικά ράμματα κ.ά.

Οι μικροτομές που γίνονται για όλα τα είδη των επεμβάσεων στον φακό του οφθαλμού, είτε με Laser είτε μηχανικά, είναι ίδιες σε βάθος και σε έκταση, με εξαίρεση την τεχνική MICS, κατά την οποία μια εκ των παρακεντήσεων είναι κατά τι μικρότερη. Η τεχνική αυτή μειονεκτεί στο γεγονός ότι μέσω αυτής της τομής δεν είναι δυνατόν να εισέλθουν όλοι οι τύποι ενδοφακών, από τους οποίους ο χειρουργός θα μπορούσε να επιλέξει τον ιδανικότερο για να αποδοθεί η καλύτερη δυνατή όραση στον ασθενή.

 

Οδηγίες μετά την επέμβαση

Μετά την επέμβαση, θα εξετασθείτε την επόμενη μέρα και μετά σε διαστήματα που θα σας συστήσει ο/η χειρουργός σας. Θα χρειαστεί να ενσταλάζετε σταγόνες κατά την μετεγχειρητική περίοδο για 2-4 εβδομάδες ή και για περισσότερο διάστημα, το οποίο εξαρτάται από τον ρυθμό αποκατάστασης της όρασης.

Θα πρέπει να προσέχετε ιδιαίτερα την καθαριότητα στην περιοχή του χειρουργημένου οφθαλμού. Το μάτι σας δεν θα πρέπει να εκτίθεται για λίγο χρόνο σε παράγοντες που μπορεί να προκαλέσουν μόλυνση. Συνήθως θα είσαστε σε θέση να επιστρέψετε στις καθημερινές σας δραστηριότητες σε 2-3 ημέρες, παρόλο που η όραση σας μπορεί να μην είναι ακόμα καλή.

Η όραση του χειρουργημένου οφθαλμού αρχίζει να βελτιώνεται από τις πρώτες μετεγχειρητικές ώρες και σταθεροποιείται γρήγορα οπότε και χορηγείται η συνταγή για βοηθητικά γυαλιά, ώστε να αποκτήσει την πλήρη όραση που του επιτρέπει η κατάσταση του κερατοειδή, της κόρης, της ίριδας, του οπτικού νεύρου, του υαλώδους, του αμφιβληστροειδούς, της ωχράς και του τμήματος της οπτικής οδού έως και τον εγκέφαλο.

Εξυπακούεται ότι όταν δεν υπάρχει πρόβλημα σε τίποτα από τα πιο πάνω αναγραφόμενα η όραση φτάνει το 100% της φυσιολογικής.

Για ειδικούς λόγους, σε ορισμένες περιπτώσεις γίνονται συνδυασμένες επεμβάσεις καταρράκτη ώστε η χειρουργική θεραπεία να καλύψει δεύτερη ή τρίτη πάθηση πλέον του καταρράκτη, όπως π.χ. επέμβαση καταρράκτη με γλαύκωμα, ή καταρράκτη με υαλοειδεκτομή ή με πλαστική ίριδος, ή με διόρθωση διαθλαστικών εκτροπών, ή με μεταμόσχευση κερατοειδούς κ.α.

Προηγηθείσες επεμβάσεις π.χ. διόρθωσης της μυωπίας, υπερμετρωπίας, αστιγματισμού, πρεσβυωπίας, μεταμόσχευσης κερατοειδούς, αποκόλλησης αμφιβληστροειδούς, επεμβάσεις γλαυκώματος, επεμβάσεις στραβισμών κ.τ.λ. δεν είναι εμπόδιο για μια επέμβαση καταρράκτη. Κατά την ίδια έννοια, προγενέστερη εγχείρηση καταρράκτη δεν αποτελεί εμπόδιο οποιασδήποτε άλλης επέμβασης στον οφθαλμό.

Ιδιαίτερη μέριμνα χρειάζεται σε ορισμένες περιπτώσεις ωχροπάθειας όπου πραγματοποιείται πριν ή και μετά από την επέμβαση ενδοϋαλοειδική έγχυση ειδικών φαρμάκων.

ΣΥΝΗΘΕΙΣ ΕΡΩΤΗΣΕΙΣ

Τι είναι ο ενδοφακός;

Ενδοφακοί υπάρχουν πολλών ειδών, σχημάτων, υλικών και δυνατοτήτων, ανάλογα με την ιδιαιτερότητα κάθε καταρρακτικού ασθενή. Το οπτικό τμήμα φαίνεται σαν να είναι σχετικά παρεμφερές σε όλους τους ενδοφακούς, αλλά στην πραγματικότητα διαφέρει σημαντικά σε πολλά σημεία από φακό σε φακό, όπως στο υλικό του, στην διοπτρική δύναμη, στην κυρτότητα των επιφανειών του και στον τρόπο κατασκευής του, στο σχήμα της περιφέρειας και του κέντρου του, ώστε να καλυφθούν οι οπτικές απαιτήσεις των ασθενών. Τα στηρίγματά τους επίσης διαφέρουν και στους φακούς που τοποθετούνται μέσα στον πραγματικό φακό και σε εκείνους που τοποθετούνται πάνω στον σάκο του περιφακίου ή στον πρόσθιο θάλαμο ή στην ίριδα.

Ο φακός βεβαίως επιλέγεται με βάση τα ανωτέρω χαρακτηριστικά αλλά και ανάλογα με τις παραλλαγές της τεχνικής που χρησιμοποιεί ο κάθε χειρουργός, σύμφωνα με τις ανάγκες και τις δυνατότητες του κάθε οφθαλμού.

Υπάρχουν ενδοφακοί ιδιαίτερης κατασκευής, όπως είναι οι πολυεστιακοί, οι αστιγματικοί, οι προσαρμοστικοί, οι ασφαιρικοί, οι χαμηλής οράσεως, οι τηλεσκοπικοί ενδοφακοί και οι επιπρόσθετοι (add on) ενδοφακοί.

Τα υλικά κατασκευής τους είναι σκληρά και μαλακά. Τα μαλακά ή τα ημίσκληρα υλικά δίνουν τη δυνατότητα αναδίπλωσης του υλικού του ενδοφακού, ώστε να μπορεί να εισέρχεται μέσα από μια πολύ μικρή παρακέντηση.

Οι δυνατότητες των ενδοφακών είναι πολλές, όπως να διορθώνουν προϋπάρχουσα μυωπία ή υπερμετρωπία και τον αστιγματισμό, να λειτουργούν ως πολυεστιακά γυαλιά (μακρινή και κοντινή όραση) ή να προσαρμόζουν π.χ. σε περιπτώσεις πρεσβυωπίας, να έχουν τηλεσκοπική ικανότητα για ωχροπάθεια κ.λ.π.

Ο ιατρός διαλέγει τι φακός ταιριάζει σε κάθε έναν που χειρουργείται, ώστε να καλυφθούν οι ανάγκες ανάλογα με τις δυνατότητες του κάθε οφθαλμού και ανάλογα με την τεχνική της επέμβασης για τον καταρράκτη.

 

Ο υπολογισμός του ενδοφακού

Παρόλο που ο υπολογισμός της διοπτρικής ισχύος του ενδοφακού, ο οποίος γίνεται με υπερήχους ή με LASER, έχει συνήθως μεγάλη ακρίβεια, σε ορισμένες περιπτώσεις το τελικό αποτέλεσμα μπορεί να διαφέρει από το αναμενόμενο.

Κατά το στάδιο της επούλωσης ο ενδοφακός μπορεί να μετακινηθεί ελάχιστα μέσα στο μάτι, μεταβάλλοντας την μετεγχειρητική όραση. Το μέγεθος της μετακίνησης αυτής δεν είναι το ίδιο σε κάθε περίπτωση και δεν μπορεί να προβλεφθεί.

Ειδικότερα τα μάτια με υψηλή μυωπία ή υπερμετρωπία έχουν τη μεγαλύτερη πιθανότητα απόκλισης από το αναμενόμενο. Επίσης, οφθαλμοί που έχουν υποβληθεί προηγουμένως σε διαθλαστικές επεμβάσεις με ή χωρίς LASER, καθώς και οφθαλμοί που έχουν υποστεί εγχειρήσεις υαλειδεκτομής, επεμβάσεις στην ωχρά, επεμβάσεις αποκόλλησης αμφιβληστροειδούς και συνδυαστικές επεμβάσεις γλαυκώματος, μπορεί να παρουσιάσουν μικρές εκτροπές στις μετρήσεις για τον υπολογισμό του ενδοφακού.

Εάν το μετεγχειρητικό αποτέλεσμα ως προς την διάθλαση, διαφέρει σημαντικά από το αναμενόμενο, μπορεί να χρειαστεί αντικατάσταση του ενδοφακού, ή επιπρόσθετος ενδοφακός, ή άλλη διαθλαστική συμπληρωματική επέμβαση με ή χωρίς LASER στην επιφάνεια του οφθαλμού για την περαιτέρω βελτίωση της όρασης.

 

Πώς αντιμετωπίζεται το πρόβλημα της ΠΡΕΣΒΥΩΠΙΑΣ στις επεμβάσεις στον φακό του οφθαλμού;

Για την εξυπηρέτηση της πρεσβυωπίας εφαρμόζουμε συνήθως:

1) το σύστημα MONOVISION:

Μια απλή και αποτελεσματική μέθοδος για την εξυπηρέτηση του προβλήματος της πρεσβυωπίας είναι το σύστημα MONOVISION.

Στηρίζεται στην ικανότητα του εγκεφάλου να λαμβάνει επιλεκτικά και να απολαμβάνει την καθαρότερη εικόνα που έρχεται από κάθε ένα μάτι μας χωριστά, όταν προσηλώνουμε το βλέμμα μας μακριά και κοντά, θεωρώντας ότι έρχεται καθαρή και από τα δύο μάτια.

Με την μέθοδο αυτή ο ένας οφθαλμός αναλόγως με τη διαθλαστική κατάσταση, αποκτά την ικανότητα να βλέπει καλύτερα και κοντά και ο άλλος οφθαλμός γίνεται εμμετρωπικός ώστε να βλέπει καλύτερα μακριά.

Παρά την διαφορά, ο χειρουργημένος έχει την οπτική αίσθηση ότι και τα δύο μάτια βλέπουν και μακριά και κοντά, λόγω του ότι ο εγκέφαλος διαλέγει από κάθε οφθαλμό και αποδίδει στην αίσθηση της όρασης την καλύτερη εικόνα για μακριά ή για κοντά, σαν να έρχεται η καλή όραση και από τα δύο μάτια.

Η μέθοδος αυτή εφαρμόζεται σε περιπτώσεις διορθώσεως με LASER της μυωπίας (με υποδιόρθωση του ενός οφθαλμού) ή της υπερμετρωπίας (με υπερδιόρθωση του ενός οφθαλμού ή με πολυεστιακή διόρθωση του ενός οφθαλμού), δακτυλίους, ένθετα κερατοειδούς, ενδοφακούς διαθλαστικής διόρθωσης και σε περιπτώσεις εγχείρησης καταρράκτη, με την ένθεση ενδοφθαλμίων φακών κατάλληλης διοπτρικής δυνάμεως και λειτουργίας.

Μπορεί να εφαρμοστεί επίσης σε εμμέτρωπες, δηλαδή σε ανθρώπους που βλέπουν και με τα δυο μάτια μακριά, στους οποίους δημιουργείται τέτοια ικανότητα στον ένα οφθαλμό έτσι ώστε με αυτόν τον οφθαλμό να βλέπουν και κοντά. Με αυτήν την τεχνική εξυπηρετείται η κοντινή και μακρινή όραση χωρίς να υπάρχει άμεση ανάγκη και εξάρτηση από διορθωτικά γυαλιά πρεσβυωπίας, τουλάχιστον στην κοινωνική ζωή.

Το σύστημα MONOVISION εφαρμόζεται και στην διπλωπία όπου εσκεμμένα δημιουργείται μια ιδιαίτερα μεγάλη διαφορά στην διαθλαστική δύναμη των δύο οφθαλμών. Με αυτόν τον τρόπο λόγω διακοπής της συνεργασίας των δύο οφθαλμών, παύει στις περισσότερες περιπτώσεις να ενοχλεί η διπλωπία.

Το σύστημα MONOVISION είναι ιδανικό για ανθρώπους που είναι διατεθειμένοι να δεχθούν ένα συμβιβασμό στην διόφθαλμη όραση, προκειμένου να είναι όσο γίνεται πιο ανεξάρτητοι από κάθε είδους διορθωτικά γυαλιά. Απαιτείται μια μικρή περίοδος για την προσαρμογή του εγκεφάλου στην νέα κατάσταση. Στο διάστημα αυτό ορισμένοι ασθενείς μπορεί να αισθάνονται άβολα. Αυτό συνήθως παρέρχεται σταδιακά.

Όλες οι μέθοδοι που υπάρχουν για την αντιμετώπιση της πρεσβυωπίας απαιτούν κάποιο συμβιβασμό παρά την ευχέρεια που προσφέρουν να εξυπηρετείται κανείς τουλάχιστον σε μεγάλο ποσοστό των δραστηριοτήτων του για μακριά και κοντά χωρίς γυαλιά.

Μέθοδος θεραπείας της πρεσβυωπίας που να μας ξανακάνει σαν να είμαστε 30 ετών δεν υπάρχει σε εφαρμογή πουθενά στον κόσμο, διότι η πρεσβυωπία είναι ένα σύνθετο και πολυπαραγοντικό, άλυτο ως τώρα πρόβλημα.

2) Πρεσβυωπία και πολυεστιακοί ή προσαρμοστικοί ενδοφακοί:

Κατά την εγχείρηση του καταρράκτη ή του κρυσταλλοειδούς φακού γίνεται διόρθωση των διαθλαστικών εκτροπών με την τοποθέτηση ενός προσαρμοστικού ή πολυεστιακού ενδοφακού στη θέση του πραγματικού φακού.

Με αυτό τον τρόπο ο χειρουργημένος που πρέπει να πληρεί ορισμένες προϋποθέσεις, δεν εξαρτάται από τα γυαλιά του παρά μόνο σε ειδικές δραστηριότητες, βλέπει και με τα δύο μάτια και μακριά και κοντά χωρίς γυαλιά διορθώνοντας την προϋπάρχουσα μυωπία ή υπερμετρωπία ή αστιγματισμό συγχρόνως με την πρεσβυωπία του.

Η επέμβαση με τη χρήση προσαρμοστικού ενδοφακού, ή πολυεστιακού, απλού ασφαιρικού ή τορικού, θεωρείται ειδική εξατομικευμένη επέμβαση για τον καταρράκτη και χρησιμοποιούνται ειδικής κατασκευής Premium ενδοφακοί.

 

Τί είναι ο δευτερογενής ψευδοκαταρράκτης;

Ο σάκος (το περιφάκιο), το τοίχωμα δηλαδή του πραγματικού φακού, μέσα στο οποίο τοποθετείται ο ενδοφακός, είναι ζωντανός ιστός και μπορεί να θολώσει μετά από μήνες ή χρόνια μετά την εγχείρηση του καταρράκτη. Η θόλωση αυτή ονομάζεται δευτερογενής ψευδοκαταρράκτης ή θόλωση του περιφακίου και μειώνει την όραση όπως ο καταρράκτης. Για την διόρθωση αυτής της κατάστασης δεν απαιτείται συνήθως χειρουργική επέμβαση. Το θολό στοιχείο του σάκου που εμποδίζει την όραση εξαφανίζεται με ένα ειδικό Laser, το YAG Laser, στο ιατρείο.

Οι θολώσεις αυτές επηρρεάζουν ιδιαίτερα την όραση σε περίπτωση ένθεσης πολυεστιακών ενδοφακών.

Μετά το Laser που καθαρίζει τον οπτικό άξονα ο εξεταστής μπορεί να ελέγξει λεπτομερώς για ρωγμές ή αποκολλήσεις στον βυθό ιδίως σε άτομα με υψηλή μυωπία καθώς και για ηλικιακές ή άλλες αλλοιώσεις του αμφιβληστροειδούς.

Χρόνιες φλεγμονές του οφθαλμού όπως είναι οι ραγοειδίτιδες δημιουργούν τριτογενείς μεμβράνες ή εναποθέσεις στην ίδια περιοχή οι οποίες επίσης καθαρίζονται συνήθως με Laser.

Σε σπάνια περιστατικά, όπως σε παιδιά ή μάτια που έχουν χειρουργηθεί για σοβαρές παθήσεις του βυθού όπως εκείνα με υαλοειδεκτομή ή ένθεση ελαίου σιλικόνης κ.α. γίνονται πρόσθετες επεμβάσεις στην περιοχή του οπισθίου περιφακίου και του προσθίου υαλώδους (οπίσθιες καψουλορήξεις–υαλοειδεκτομές–ειδικές στηρίξεις του οπτικού του ενδοφακού όπισθεν του περιφακίου κτλ.).

Γιατί και πότε προτείνεται η επέμβαση του καταρράκτη;

Η επέμβαση του καταρράκτη γίνεται βέβαια συνήθως για να δει ο ασθενής καλύτερα, μπορεί όμως να επιλεγεί για να γίνει δυνατή η θεραπεία άλλων παθήσεων του ματιού (γλαύκωμα, αιμορραγίες βυθού, εκφυλίσεις, υψηλή μυωπία κ.α.) όπου κανείς δεν αναμένει όπως στην πρώτη κατηγορία ουσιαστική βελτίωση της όρασης λόγω άλλων παθήσεων που συνυπάρχουν.

Πολλές φορές αποφασίζεται διπλή ή και τριπλή επέμβαση όπως π.χ. καταρράκτης, γλαύκωμα, ή καταρράκτης-αστιγματισμός ή καταρράκτης και μεταμόσχευση κερατοειδούς, ή καταρράκτης, ιριδοπλαστική, στραβισμός κ.λ.π., προκειμένου να αντιμετωπισθούν περισσότερα προβλήματα συγχρόνως.

Πρέπει να τονισθεί ότι η χρονική στιγμή που πρέπει να γίνει η επέμβαση του καταρράκτη είναι όταν ο ασθενής αντιληφθεί ότι τον ενοχλεί στις ασχολίες του η μείωση της ποιότητας της όρασης, ακόμη και αν το υπάρχον ποσοστό της όρασης του είναι υψηλό.

Αντίθετα από παλαιά που οι ιατροί περίμεναν σχεδόν την τύφλωση με την ωρίμανση του καταρράκτη για να χειρουργήσουν, λόγω των μέσων που τότε διέθεταν, τώρα κάτι τέτοιο αυξάνει απλά τις πιθανότητες μετεγχειρητικών επιπλοκών.

 

Πότε επανέρχεται στη δουλειά του ο χειρουργημένος μετά από επέμβαση καταρράκτη;

Η μικροχειρουργική, η εφαρμογή της υψηλής τεχνολογίας καθώς και η εμπειρία του χειρουργού σε αυτές τις επεμβάσεις δίνουν τη δυνατότητα στο χειρουργημένο για καταρράκτη να επανέλθει άμεσα στις εργασίες του. Εξαίρεση αποτελούν οι περιπτώσεις όπου το πρόβλημα είναι πολύπλοκο και συνδυάζεται με άλλες παθήσεις όπως π.χ. γλαύκωμα, κερατοπάθεια, πρόβλημα βυθού ή όπου εφαρμόζονται συνδυασμένες επεμβάσεις π.χ. με αντιγλαυκωματικές, με μεταμοσχεύσεις κερατοειδούς, με υαλειδεκτομή, με αποκόλληση αμφιβληστροειδούς κ.ά..

Η φαρμακευτική αγωγή συνήθως εφαρμόζεται για δύο έως τέσσερις εβδομάδες από την επέμβαση και μετά από αυτήν συνήθως χορηγούνται εάν χρειασθεί, τα βοηθητικά γυαλιά.

Μετά από αυτές τις επεμβάσεις γίνονται μετεγχειρητικές εξετάσεις για ένα εξάμηνο και στη συνέχεια τουλάχιστον μία φορά το χρόνο, ανάλογα με την ιατρική οδηγία.

 

Υπάρχουν επιπλοκές στην επέμβαση στον φακό για καταρράκτη ή για διόρθωση διαθλαστικών εκτροπών;

Γενικά το ποσοστό επιτυχίας αυτών των επεμβάσεων είναι καταπληκτικά υψηλό (ξεπερνά το 94%). Το τελικό αποτέλεσμα, δηλαδή το πόσο θα βλέπει κανείς, εξαρτάται και από την κατάσταση της διαύγειας των διαθλαστικών μέσων (κερατοειδούς, υαλώδους, περιφακίου, του βυθού του οφθαλμού), του οπτικού νεύρου και γενικώς της οπτικής οδού μέχρι το κέντρο της οράσεως στον εγκέφαλο.

Αν ο βυθός του ματιού ή το οπτικό νεύρο ή γενικά η οπτική οδός έχουν υποστεί βλάβες από άλλες παθήσεις όπως το γλαύκωμα, ο σακχαρώδης διαβήτης, η γεροντική εκφύλιση της ωχράς, τότε αυτό βέβαια θα έχει επιπτώσεις στην τελική όραση του ασθενούς.

Στις περιπτώσεις που το μάτι και η οπτική οδός είναι φυσιολογικά, τότε ο χειρουργημένος βλέπει 100%.

Σοβαρές επιπλοκές κατά τη διάρκεια της επέμβασης είναι οι αιμορραγίες στον βυθό του ματιού π.χ. εξωθητική αιμορραγία, που αφορούν αγγειακά επιβαρημένα άτομα ή υπερβολικά μεγάλης ηλικίας, διαβητικούς κτλ.

Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί και να διακοπεί η επέμβαση μέχρι της αποκατάστασης της αιμορραγίας, ή να παραπεμφθεί ο ασθενής σε χειρουργό οπισθίου ημιμορίου.

Σοβαρές επίσης επιπλοκές κατά τη διάρκεια της επέμβασης είναι η πτώση τμήματος ή όλου του καταρρακτικού φακού ή του ενδοφακού στο χώρο του υαλώδους, όπου πάλι χρειάζεται ειδική εγχείρηση για την αποκατάσταση της δομής του οφθαλμού.

Μετεγχειρητικά η πιο επικίνδυνη επιπλοκή αφορά μολύνσεις, με σοβαρότερες αυτές που αφορούν σε μικρόβια ανθεκτικά στην αντιβίωση ή σε μύκητες.

Οι ενδοφακοί, αν χρειασθεί, μπορούν να αντικατασταθούν, αν και αυτό είναι σπάνιο και δύσκολο και βέβαια γίνεται χειρουργικά. Οι ενδοφακοί μπορεί να μετατοπισθούν, και να χρειαστεί για το λόγο αυτό να επικεντρωθούν ή να στηριχθούν π.χ. με ράμματα ή να αντικατασταθούν με άλλου τύπου ενδοφακό.

Η οπτική απόκλιση στους ενδοφακούς μπορεί σε ορισμένες περιπτώσεις να διορθωθεί με Laser διαθλαστικών εκτροπών, ή με αντικατάστασή τους ή με επιπρόσθετους ενδοφακούς χειρουργικά.

Οι πιθανές επιπλοκές, αν και σπάνια εμφανίζονται, είναι διάφορες σε σοβαρότητα και σε αναστρεψιμότητα. Τα αίτια και η αντιμετώπισή τους εξηγούνται από τον χειρουργό για κάθε εξατομικευμένη περίπτωση.

Όμως η τελειότης στην τεχνική του χειρουργού, η εμπειρία και η ευελιξία του που αφορά στην αντιμετώπιση των δυσκολιών της κάθε μιας ιδιαίτερης περίπτωσης, καθώς και τα μηχανήματα προηγμένης τεχνολογίας, στην πράξη τις έχουν σχεδόν εξαφανίσει.

Το ποσοστό εμφάνισής τους είναι περί το 6-7% και αφορά σε όλους τους ιστούς του οφθαλμού (βλ. πίνακα).

Βασικές επιπλοκές ενδοφακών που αφορούν στην αποτελεσματικότητα της επέμβασης του καταρράκτη κατά τον Οργανισμό Τροφίμων και Φαρμάκων ΗΠΑ (F.D.A)

Θα μπορούσατε αναλυτικότερα και λεπτομερέστερα να μου παραθέσετε τις επιπλοκές στην επέμβαση στον φακό για καταρράκτη ή για διόρθωση διαθλαστικών εκτροπών;

Ο στόχος μιας επέμβασης στον φακό είναι να αποκαταστήσει την θολή όραση. Η επέμβαση αυτή δεν θα διορθώσει άλλα προβλήματα που προκαλούν μείωση της όρασης όπως το γλαύκωμα, ο σακχαρώδης διαβήτης η ηλικιακή εκφύλιση της ωχράς κηλίδας, κερατοπάθεια κ.α. Η επέμβαση στον φακό δεν προκαλεί συνήθως σοβαρές ενοχλήσεις στον οφθαλμό. Μπορεί να υπάρχει μετεγχειρητικά μια αίσθηση ξένου σώματος τα πρώτα εικοσιτετράωρα. Δυνατός πόνος στο μάτι είναι ασυνήθιστος και θα πρέπει να ενημερωθεί άμεσα ο / η χειρουργός σας.

Η όραση σας μετά από την επέμβαση στον φακό σπανιότατα μπορεί να επιδεινωθεί. Σε κάποιες εξαιρετικά σπάνιες περιπτώσεις, οι επιπλοκές μπορεί να εκδηλωθούν αργότερα. Αυτές και άλλες επιπλοκές μπορούν να προκαλέσουν μείωση όρασης, απώλεια όρασης, ακόμα και απώλεια του οφθαλμού σε πολύ σπάνιες περιπτώσεις.

Ανάλογα με τον τρόπο αναισθησίας, μπορεί να δημιουργηθούν και άλλα προβλήματα όπως αναπνευστική δυσχέρεια, υπόταση, καρδιολογικά προβλήματα και σε πολύ ακραίες περιπτώσεις εγκεφαλική βλάβη και κατάληξη. Παρόλο που όλες αυτές οι επιπλοκές μπορεί να παρουσιαστούν, η πιθανότητα για κάτι τέτοιο μετά από επέμβαση καταρράκτη είναι πολύ μικρή. Είναι ένας από τους λόγους που οι έμπειροι χειρουργοί πραγματοποιούν συνήθως την επέμβαση μόνο με σταγόνες αναισθησίας.

Οι κίνδυνοι μίας επέμβασης στον φακό περιλαμβάνουν τα ακόλουθα, χωρίς να περιορίζονται μόνο σε αυτά:

  1. Οι επιπλοκές της αφαίρεσης του φακού μπορεί να είναι αιμορραγία, ρήξη του σάκου (του περιφακίου) και της στήριξης του φακού, μόνιμη θόλωση του κερατοειδούς, η οποία μπορεί να χρειαστεί να αντιμετωπιστεί με μεταμόσχευση κερατοειδούς, οίδημα στον κεντρικό αμφιβληστροειδή (κυστοειδές οίδημα ωχράς κηλίδας) το οποίο συνήθως βελτιώνεται με τον καιρό, παραμονή τεμαχίων του φακού, τα οποία μπορεί να χρειαστούν χειρουργική αφαίρεση, μόλυνση, φλεγμονή, αποκόλληση αμφιβληστροειδούς, (ιδιαίτερα σε υψηλούς μύωπες), η οποία συνήθως διορθώνεται χειρουργικά, ενοχλήσεις και πόνος στον οφθαλμό, πτώση βλεφάρου, αύξηση του αστιγματισμού, γλαύκωμα και διπλωπία. Αυτές και άλλες επιπλοκές μπορούν να παρουσιαστούν είτε εμφυτευτεί ο ενδοφακός είτε όχι και μπορούν να προκαλέσουν μείωση όρασης, απώλεια όρασης, ακόμα και απώλεια του οφθαλμού σε ιδιαίτερα σπάνιες περιπτώσεις. Μπορεί να χρειαστούν επιπρόσθετες χειρουργικές επεμβάσεις για την επίλυση αυτών των προβλημάτων.
  2. Οι επιπλοκές που σχετίζονται με τον ενδοφακό μπορεί να είναι νυχτερινές αντανακλάσεις και κύκλοι γύρω από τα φώτα την νύκτα, διπλή εικόνα με είδωλο και μετατόπιση του ενδοφακού. Οι πολυεστιακοί ενδοφακοί μπορεί να παρουσιάσουν το πρώτο χρονικό διάστημα σε μεγαλύτερο βαθμό τις ανωτέρω ενοχλήσεις, οι οποίες συνήθως εξαφανίζονται με την πάροδο του χρόνου. Σε ορισμένες σπάνιες περιπτώσεις διορθωτικοί φακοί ή χειρουργική αντικατάσταση του ενδοφακού μπορεί να είναι απαραίτητη για βελτίωση της όρασης π.χ. σε ενδοφακούς που διορθώνουν υψηλή μυωπία σε έμφακους μπορεί να αποδυναμωθεί η δομή του κερατοειδούς και να χρειαστεί μεταμόσχευση του, ή να δημιουργηθεί ή να εξελιχθεί καταρράκτης.
  3. Οι επιπλοκές που σχετίζονται με την τοπική (με ένεση) ή τη γενική αναισθησία περιλαμβάνουν διάτρηση του βολβού, καταστροφή του οπτικού νεύρου, διαταραχές στην κυκλοφορία του αμφιβληστροειδούς, πτώση βλεφάρου, αναπνευστική δυσχέρεια, υπόταση, καρδιολογικά προβλήματα, και σε πολύ σπάνιες περιπτώσεις εγκεφαλική βλάβη και κατάληξη.
  4. Σε περίπτωση εμφύτευσης μονοεστιακού ενδοφακού θα χρειαστούν ενδεχομένως γυαλιά ή φακοί επαφής για καλύτερη μακρινή ή και κοντινή όραση. Οι ανάγκες για διορθωτικά γυαλιά μειώνονται ακόμη περισσότερο στο σύστημα Monovision, καθώς και στις περιπτώσεις που επιλέγεται, μετά από ειδικές εξετάσεις, η ένθεση προσαρμοστικών Premium ενδοφακών.
  5. Προβλήματα που σχετίζονται με πολυεστιακούς ενδοφακούς:
    Παρόλο που οι πολυεστιακοί ενδοφακοί μειώνουν την ανάγκη χρήσης γυαλιών, μπορεί να προκαλέσουν ελαφρά μείωση στην ευκρίνεια της όρασης, η οποία μπορεί να γίνεται περισσότερο αισθητή την νύχτα. Μπορεί να βλέπετε κύκλους ή δακτυλίους γύρω από μια φωτεινή πηγή στο σκοτάδι, ιδιαίτερα στη νυκτερινή οδήγηση. Τα φαινόμενα αυτά συνήθως εξαφανίζονται μετά από κάποιο διάστημα. Στους πολυεστιακούς ενδοφακούς, η ικανότητα ευκρινούς εστίασης σε διάφορες αποστάσεις μπορεί να μην είναι πλήρης, ιδίως αν εμφανιστεί πρόβλημα στην ωχρά κηλίδα, αλλά και θολερότης στον κερατοειδή στο περιφάκιο και στο υαλώδες. Αν αυτές οι ενοχλήσεις είναι έντονες και για μεγάλο χρονικό διάστημα, τότε μπορεί να χρειαστούν πρόσθετες επεμβάσεις π.χ. χειρουργική αντικατάσταση του πολυεστιακού ενδοφακού με έναν μονοεστιακό.
  6. Αν παρουσιαστούν κάποιες δυσκολίες κατά την επέμβαση, ο / η χειρουργός σας μπορεί να αποφασίσει να μην εμφυτεύσει τον ενδοφακό, παρόλο που είχε σχεδιαστεί η εμφύτευσή του. Στην περίπτωση αυτή η εμφύτευση μπορεί να χρειαστεί να γίνει αργότερα με άλλη χειρουργική επέμβαση. Σε εξαιρετικά σπάνιες περιπτώσεις δεν ενδείκνυται η εμφύτευση ή εάν έχει ήδη εμφυτευτεί ενδοφακός, μπορεί να συσταθεί η αφαίρεσή του.
  7. Άλλοι παράγοντες μπορεί να επηρεάσουν την τελική όραση του οφθαλμού μετά από επέμβαση καταρράκτη όπως η κερατοπάθεια, το γλαύκωμα, η διαβητική αμφιβληστροειδοπάθεια, η ηλικιακή εκφύλιση της ωχράς κηλίδας, η διοπτρική ισχύς, η θέση καθώς και η επικέντρωση του ενδοφακού και η επουλωτική ικανότητα του οργανισμού σας.
  8. Ο υπολογισμός της διοπτρικής ισχύος του ενδοφακού, ο οποίος γίνεται με υπερήχους ή με LASER, έχει συνήθως μεγάλη ακρίβεια. Σε ορισμένες περιπτώσεις όμως, το τελικό αποτέλεσμα μετά την επούλωση μπορεί να διαφέρει από το αναμενόμενο.
  9. Μπορεί να χρειαστεί να φορέσετε γυαλιά ή φακούς επαφής για να έχετε καλύτερη όραση.
  10. Μπορεί να χρειαστούν επιπρόσθετες χειρουργικές επεμβάσεις ή θεραπείες όπως η αντικατάσταση του ενδοφακού ή διαθλαστικές επεμβάσεις με ή χωρίς LASER ή προκειμένου για άτομα με χαμηλή όραση ειδικές θεραπείες ενίσχυσης της όρασης μετά από την επέμβαση καταρράκτη.
  11. Δεν μπορεί να σας εγγυηθεί κανένας χειρουργός στον κόσμο εκατό τοις εκατό για το τελικό αποτέλεσμα.
  12. Αν έχετε υψηλή υπερμετρωπία και το αξονικό μήκος του ματιού σας είναι πολύ μικρό, έχετε αυξημένη πιθανότητα αιμορραγίας χοριοειδούς κατά την επέμβαση καταρράκτη. Αυτή η επιπλοκή μπορεί να προκαλέσει δυσκολίες στην ολοκλήρωση της επέμβασης, της ένθεσης του ενδοφακού και σε ακραίες και πολύ σπάνιες περιπτώσεις σε απώλεια οφθαλμού. Συνήθως αφορά σε υπερήλικες άνω των 90 ετών.
  13. Αν έχετε υψηλή μυωπία και το αξονικό μήκος του ματιού σας είναι πολύ μεγάλο, έχετε μια πιθανότητα αποκόλλησης αμφιβληστροειδούς μετά από επέμβαση καταρράκτη. Η αποκόλληση αμφιβληστροειδούς διορθώνεται ικανοποιητικά μετά από χειρουργική επέμβαση, αλλά σε ακραίες και πολύ σπάνιες περιπτώσεις μπορεί να οδηγήσει σε μερική ή ολική απώλεια της όρασης.
  14. Μετά από την επέμβαση καταρράκτη στο ένα σας μάτι, μπορεί να υπάρχει μια περίοδος ασταθούς όρασης (ανισομετρωπίας) αν το άλλο σας μάτι έχει μεγάλη διαφορά σε βαθμούς από το χειρουργημένο. Στις περιπτώσεις αυτές, το πρόβλημα δεν διορθώνεται με γυαλιά. Έτσι, θα πρέπει να λειτουργήσετε με το ένα μάτι ή να φορέσετε ένα φακό επαφής στο μη χειρουργημένο, μέχρι να χειρουργηθεί και αυτό και να εξισορροπηθεί η όραση σας.

Πρέπει να τονιστεί και είναι γνωστό ότι κάθε περίπτωση είναι διαφορετική χειρουργικά και υπάρχει πιθανότητα όπως ήδη έχουμε αναφέρει, ο χειρουργός να αναγκασθεί λόγω της κατάστασης των ιστών, να τροποποιήσει τη χειρουργική μέθοδο ή να χρησιμοποιήσει άλλες μεθόδους όπως την εξωπεριφακική μεγάλης τομής ή την ενδοπεριφακική αφαίρεση του καταρράκτη, δηλαδή την πλήρη αφαίρεση του φακού με τα εξαρτήματα του, που μπορεί να συνοδεύεται και με αλλαγή του σχεδίου και της θέσης του ενδοφακού.

Σε ορισμένες περιπτώσεις που παραπέμπεται ασθενής από τον θεράποντα ιατρό του για να χειρουργηθεί από άλλον χειρουργό, είναι σημαντικό τόσο ο θεράπων οφθαλμίατρος όσο και ο χειρουργός της επέμβασης αυτής να έχουν μελετήσει επακριβώς κάθε περιστατικό και να το παρακολουθούν σε στενή συνεργασία, ώστε και αν ακόμα εμφανισθούν επιπλοκές, να αντιμετωπισθούν άμεσα χωρίς να υπάρξουν επιπτώσεις στην όραση του χειρουργηθέντος. Οι επιπλοκές που αφορούν στη χειρουργική λύνονται κατά κανόνα χειρουργικά με συμπληρωματικές επεμβάσεις από εξειδικευμένο ανάλογα με την επιπλοκή χειρουργό.

Βέβαια, κανείς δεν πρέπει να ξεχνά πως ο χειρουργός έχει να επιδιορθώσει ανθρώπινους ιστούς, ιδιαιτερότητες που για κάθε χειρουργούμενο είναι μοναδικές και ορισμένες φορές εμφανίζονται προβλήματα απρόβλεπτα. Η επέμβαση του καταρράκτη είναι μία επέμβαση ανώδυνη, γρήγορη και εύκολη για τον ασθενή, που όμως θεωρείται η πιο λεπτή, σοβαρή και πολύπλοκη επέμβαση που γίνεται στο ανθρώπινο σώμα και που στόχο έχει να αποδώσει το φως και των αγαπημένων τα χρώματα.